Τζην Γουάιλντερ 1933-2016

—της Stucano Closer—

Πέθανε χθες, από επιπλοκές του Αλτσχάιμερ, σε ηλικία 83 ετών, ο αγαπημένος Τζην Γουάιλντερ: μια γνήσια κωμική ιδιοφυία.

Ο Τζέρομ Ζίλμπερμαν, ένα εβραιόπουλο από το Μιλγουόκι, με παλαβό μαλλί και ελαφρώς γουρλωτά μάτια από τα οποία ξεχείλιζε ο σουρεαλισμός, γεννήθηκε στις 11 Ιουνίου του 1933, και έμελλε να γίνει διάσημος με το όνομα Τζην Γουάιλντερ.

Ο Γουάιλντερ υπήρξε ένας από εκείνους τους ηθοποιούς που τα κατάφεραν αποκλειστικά χάρη στο πληθωρικό τους ταλέντο. Μέχρι να φτάσει στους πρώτους μεγάλους ρόλους του, αρχές της δεκαετίας του ’60, πρώτα στο Μπρόντγουεϊ ως Μπίλι Μπίμπιτ στη Φωλιά του Κούκου, πλάι στον Κερκ Ντάγκλας, κι έπειτα στο Χόλιγουντ, στο Μπόνι και Κλάιντ, πέρασε από δεκάδες δουλειές: πλασιέ παιχνιδιών, σοφέρ σε λιμουζίνες και χορογράφος ξιφομαχιών στο θέατρο. Επίσης πέρασε από τον Θεό. Ο θρησκευτικός του ζήλος, ωστόσο, έσβησε με το θάνατο της μητέρας του, και έκτοτε αυτοχαρακτηριζόταν ως «εβραίος βουδιστής άθεος».

Ο Γουάιλντερ όμως ήταν γεννημένος κωμικός – τόσο ως ηθοποιός όσο και ως σεναριογράφος. Ήδη από τους Παραγωγούς του Μελ Μπρουκς, το 1968, έδωσε τα διαπιστευτήριά του. Και ήταν τόσο εντυπωσιακά, όπως και η παρουσία του στο Αρχίστε την επανάσταση χωρίς εμένα (1969) και το Βίλι Βόνκα και το εργοστάσιο σοκολάτας (1971) που έκαναν τον Γούντι Άλεν να του ανακοινώσει τηλεφωνικώς, το 1972, πως επρόκειτο να κάνει σεξ με μια προβατίνα στο Όσα θα θέλατε να μάθετε γύρω από το σεξ. Πέρα από την ταινία, η συγκεκριμένη σκηνή είναι σήμερα καλτ.

 

Η δεκαετία του ’70 συνέχισε ιδιαίτερα ευοίωνη για τον Γουάιλντερ: Μπότες, σπιρούνια και καυτές σέλλες το 1974, και την ίδια χρονιά μια νέα συνεργασία με τον Μελ Μπρουκς πάνω σε ένα σενάριο του ίδιου του Γουάιλντερ: Φράνκενσταϊν Τζούνιορ.

Αρχικά, ο Γουάιλντερ παρουσίασε ένα προσχέδιο του σεναρίου στον Μπρουκς, ο οποίος το βρήκε «χαριτωμένο», αλλά πέραν τούτου ουδέν. Λίγο αργότερα όμως, ο ατζέντης του, ο Μάικ Μένταβοϊ, του τηλεφώνησε για να τον ρωτήσει μήπως τυχόν είχε στα σκαριά τίποτα που θα μπορούσε να περιλαμβάνει τους δύο νέους του πελάτες, τον Πίτερ Μπόιλ και τον Μάρτι Φέλντμαν. Κάπως έτσι προέκυψε η μεγαλύτερη ίσως εμπορική επιτυχία του Γουάιλντερ και μια από τις πιο αστείες ταινίες όλων των εποχών. (Το σενάριο υπήρξε και υποψήφιο για Όσκαρ το 1975, οπότε κονταροχτυπήθηκε με τον Νονό 2 – και έχασε.)

Η συνεργασία του Γουάιλντερ με τον Μπρουκς δεν συνεχίστηκε μετά το Φράνκενσταϊν, άγνωστο γιατί.

Η δεκαετία του ’80 έφερε έναν νέο μεγάλο κωμικό παρτενέρ στον Γουάιλντερ, τον Ρίτσαρντ Πράιορ – και επίσης τη Γυναικάρα με τα Κόκκινα, το Δε βλέπω τίποτα, δεν ακούω τίποτα, και έναν ακόμα γάμο για τον Γουάιλντερ, τον τρίτο του, με την κωμική ηθοποιό Γκίλντα Ράντνερ.

«Εγώ δεν είμαι τόσο αστείος. Αστεία ήταν η Γκίλντα. Εγώ είμαι αστείος μπροστά στην κάμερα, μερικές φορές. Στη ζωή, πού και πού. Εκείνη, συνεχώς».

Μόλις πέντε χρόνια μετά το γάμο τους, η Γκίλντα πέθανε από καρκίνο των ωοθηκών, το 1989. Ο θάνατός της τον διέλυσε συναισθηματικά, αλλά τον ώθησε επίσης να ιδρύσει στο Λος Άντζελες ένα Κέντρο Διάγνωσης Καρκίνου των Ωοθηκών και το Gilda’s Club, ένα ίδρυμα υποστήριξης γυναικών που πάσχουν από καρκίνο, και που σήμερα έχει παρακλάδια σε ολόκληρη τη χώρα.

Κάπου εκεί έληξε και η κινηματογραφική καριέρα του Γουάιλντερ, η δημιουργικότητά του όμως διοχετεύθηκε στο γράψιμο, με πολλά βιβλία στο ενεργητικό του. Στην αυτοβιογραφία του γράφει:

«Η κωμωδία είναι δύσκολη, αν δεν είσαι κωμικός. Το δράμα επίσης, αν δεν είσαι δραματικός ηθοποιός. Κάποιοι είχαν την ευλογία να έχουν ταλέντο και στα δύο – όπως π.χ. ο Σπένσερ Τρέισι ή ο Κάρι Γκραντ. Μακάρι να συνέβαινε το ίδιο και σε μένα…»

Εδώ και μερικά χρόνια, η συλλογική συνείδηση του Διαδικτύου αναγνώρισε, με τον τρόπο της, την κωμική ιδοφυία του Γουάιλντερ: ένα συγκεκριμένο ενσταντανέ από το Εργοστάσιο Σοκολάτας έχει αναδειχθεί στην προσωποποίηση του ήσυχου, ευγενικού (και ανελέητου) σαρκασμού. Ξεκίνησε από τα chat rooms, με την ατάκα «Oh, you must be new here!» ως ειρωνικό σχόλιο σε χρήστες που αγνοούσαν τους κανόνες καλής ιντερνετικής συμπεριφοράς. Στην πορεία, δημιουργήθηκαν κυριολεκτικά χιλιάδες δηλητηριώδη memes για κάθε περίσταση.

* * *

Εδώ άλλες επετειακές αναρτήσεις από το dim/art

Εδώ άλλες αναρτήσεις στην κατηγορία Σινεμά

Στο:Επετειακά, Σινεμά Tagged: Gene Wilder, Τζην Γουάιλντερ, Stucano Closer

from dimart http://ift.tt/2c1qZHS
via IFTTT

Γιόβανο, Γιόβανκε

Αυτό δεν είναι τραγούδι #782
Dj της ημέρας, ο Παναγιώτης Πούτος

Παραδοσιακό τραγούδι που μιλά για τον έρωτα ενός νέου. Απευθύνεται στην αγαπημένη του που πλένει τα ρούχα στην όχθη του Βαρδάρη. Συνέχεια του ρίχνει κλεφτές ματιές, αλλά δεν πηγαίνει στο σπίτι του, γιατί η μάνα της δεν την αφήνει.

Είναι αναπόφευκτο η παραδοσιακή μουσική να συνδέεται με τα εθνικά κινήματα. Αυτό το τραγούδι το διεκδικούν και η Βουλγαρία και η ΠΓΔΜ, στης οποίας τα εδάφη κυλά ο Βαρδάρης, αλλά υπάρχουν και κάποιοι που το θεωρούν σερβικό. Στο διαδίκτυο βρίσκεται ένα βιντεοκλίπ του βούλγαρου τραγουδιστή και ηθοποιού Σλάβι Τριφόνοφ στο οποίο αναπαρίσταται η μάχη της Δοϊράνης το 1917, ανάμεσα σε Βρετανούς και Βούλγαρους, οι οποίοι κατάφεραν να κρατήσουν τις θέσεις τους και να απωθήσουν τους επιτιθέμενους. Η σύνδεση ενός άσχετου παραδοσιακού τραγουδιού με μια στρατιωτική επιτυχία της Βουλγαρίας δένει εμφατικά την παράδοση στο άρμα του εθνικισμού. Οι πολλές εκτελέσεις και διασκευές τού τραγουδιού επιβεβαιώνουν τη φήμη του (μία από τις πιο γνωστές είναι από το συγκρότημα Λεμπ Ι Σολ). Η επιτυχία του πέρασε τα σύνορα και έφτασε στην Τουρκία. Η Αζντά Πεκάν τραγουδά το Ne tadı var bu dünyanın με τη μουσική του Γιόβανο, Γιόβανκε και στίχους του Φέτζρι Εμπτζίογλου στο δεύτερο δίσκο της που κυκλοφόρησε το 1969. Πώς ο ρυθμός ενός παραδοσιακού σλάβικου τραγουδιού έφτασε να μπει σε ένα τουρκικό χιτ; Δεν είναι γνωστή η διαδρομή, αν και από τη βαλκανική χερσόνησο εκτοπίστηκαν εκατοντάδες χιλιάδες ελληνόφωνοι, αλβανόφωνοι και σλαβόφωνοι μουσουλμάνοι, οι οποίοι κατέληξαν στην Τουρκία. Αυτή θα ήταν μία ελκυστική υπόθεση. Η μουσική περνάει πολλές φορές τα σύνορα.

Јовано, Јованке / Йовано, Йованке

Γιάννα, Γιαννούλα,

Крај Вардарот седиш, мори

στην όχθη τού Βαρδάρη κάθεσαι, μωρέ,
Бело платно белиш,

τα ρούχα σου πλένεις,
Бело платно белиш, душо

τα ρούχα σου πλένεις, γλυκιά μου, 

Си на горе гледаш.

και όλο πάνω κοιτάζεις. 

Јовано, Јованке,
Γιάννα, Γιαννούλα,
Јас тебе те чекам, мори
σε περιμένω, μωρέ, 

Дома да ми дојдеш,
στο σπίτι μου να έρθεις,

А ти не доаѓаш, душо
μα εσύ δεν έρχεσαι, 

Срце мое, Јовано.

καρδούλα μου, Γιαννούλα μου.

Јовано, Јованке,
Γιάννα, Γιαννούλα,
Твојата мајка, мори
η μάνα σου, μωρέ, 

Тебе не те пушта,
δε σε αφήνει

Кај мене да дојдеш, душо
σε μένα να έρθεις, γλυκιά μου, 

Срце мое, Јовано.

καρδούλα μου, Γιαννούλα μου.

Μια παραδοσιακή εκδοχή:

Η ροκ εκδοχή των Λεμπ Ι Σολ:

Η εκτέλεση του Σλάβι Τριφόνοφ: 

Α καπέλα εκτέλεση από σλοβένους:  

Η διασκευή της Αζντά Πεκάν:

* * *

Κάθε βράδυ, ένας συνεργάτης ή φίλος του dim/art διαλέγει ένα τραγούδι — ή, μάλλον όχι· αυτό δεν είναι τραγούδι, ή δεν είναι μόνο ένα τραγούδι: είναι μια ιστορία για ένα τραγούδι. Στείλτε μας κι εσείς ένα τραγούδι που δεν είναι τραγούδι στοdimartblog@gmail.com.

Εδώ άλλα τραγούδια που δεν είναι τραγούδια

Στο:Αυτό δεν είναι τραγούδι Tagged: Αζντά Πεκάν, Λεμπ Ι Σολ, Μουσική, Παναγιώτης Πούτος, Σλάβι Τριφόνοφ, Φέτζρι Εμπτζίογλου

from dimart http://ift.tt/2bMU2lr
via IFTTT

Η ορμόνη «Μότσαρτ»

—της Stucano Closer και της Μαργαρίτας Ζαχαριάδου—

Τα τελευταία χρόνια, η Ιαπωνία αντηχεί ολόκληρη από Μότσαρτ. Ή μάλλον, για να είμαστε πιο ακριβείς, η μουσική του μεγάλου Αυστριακού έχει γίνει το νεότερο τρεντ στην παραγωγή φρούτων και λαχανικών. Μια τεράστια γκάμα προϊόντων, από μπανάνες έως σάκε, ωριμάζουν σήμερα υπό τους ήχους του Μότσαρτ και αγοράζονται με περισσό ενθουσιασμό. Ο Μότσαρτ (ειδικά αυτός) έχει γίνει η νέα, θαυματουργή ορμόνη ανάπτυξης.

Μια από τις πρώτες τέτοιες απόπειρες «υποβοήθησης» έγινε σε ντομάτες. Σύμφωνα με τη Hiroko Harada, διευθύντρια της εταιρείας Harada Tomatoes, οι τέλειες, λαμπερές ντομάτες της με την ονομασία Star Drops περιέχουν περισσότερο σίδηρο και βιταμίνη C, που (προφανώς) είναι αποτέλεσμα της ακρόασης Μότσαρτ μέσα στα θερμοκήπια επί 10 ώρες ημερησίως.

Παρόμοια πρακτική εφαρμόζεται από πέρσι και σε μπανάνες, που έρχονται άγουρες από τις Φιλιππίνες στην Ιαπωνία και στη συνέχεια τοποθετούνται στους ειδικούς θαλάμους ωρίμανσης όπου παίζει, συνεχώς επί μία βδομάδα, είτε το Κουαρτέτο για Έγχορδα αρ. 17 ή το Κονσέρτο για Πιάνο αρ. 5 σε Ρε Μείζονα. Η εταιρεία Toyoka Chuo Seika, που είχε την ιδέα, διοχέτευσε πριν από μερικούς μήνες τις «Μπανάνες Μότσαρτ» στην αγορά, με ικανοποιητικότατα αποτελέσματα: σε σχέση με την προηγούμενη χρονιά, οι πωλήσεις έχουν αυξηθεί.

Κάτι ανάλογο κάνει και η ποτοποιία Ohara Shuzo με έδρα τη Φουκοσίμα στην παραγωγή σάκε, και μάλιστα εδώ και 20 χρόνια. Αρχικά, πειραματίστηκαν με τζαζ, Μπαχ και Μπετόβεν, διαπίστωσαν όμως ότι ο Μότσαρτ λειτουργεί καλύτερα. Έτσι, επί ένα μήνα, κατά το τελευταίο στάδιο της ζύμωσής του, το σάκε «ακούει» Μότσαρτ για μία ώρα το πρωί και μία το απόγευμα. «Δίνει στο σάκε πλουσιότερο άρωμα και πιο απαλή γεύση», λέει η πρόεδρος, Kosuke Ohara.

 

Επιστημονικά στοιχεία, βέβαια, που να στηρίζουν την υπόθεση ότι η μουσική του Μότσαρτ έχει οποιαδήποτε επίδραση στα τρόφιμα και τα ποτά δεν υπάρχουν, η πρακτική όμως ίσως να βασίζεται στη θεωρία του «ροζ θορύβου», των συχνοτήτων, δηλαδή, πάνω από 8.000 Hz, από τις οποίες βρίθουν τα έργα του Μότσαρτ και που υποτίθεται ότι φέρνουν χαλάρωση και προσφέρουν αναζωογόνηση στον άνθρωπο. Η υπόθεση, πάντως, είναι αρκετά παλιά: η Αμερικανίδα ερασιτέχνης βοτανολόγος Dorothy Rettlak έγραψε το 1973 ολόκληρο βιβλίο με τίτλο «The sound of music and plants», όπου υποστήριζε ότι τα φυτά, με τρίωρη καθημερινή έκθεση στην κλασική μουσική, θάλλουν (ενώ αντίθετα, κάπως δυστροπούν με τη ροκ και την κάντρι, λέει).

Συμπερασματικά, κανείς δεν ξέρει τι πραγματικά συμβαίνει με τον Μότσαρτ και τα τρόφιμα. Υπάρχουν όμως σοβαρές υποψίες για το πώς περίπου θα αντιδρούσε ο ίδιος ο Μότσαρτ αν ήταν από μια μεριά.

 

 

* * *

Καλλιτέχνες στην κουζίνα και σεφ με ανησυχίες:
μια στήλη για την τέχνη της γαστρονομίας και τη γαστρονομία της τέχνης.

Εδώ άλλες αναρτήσεις από την κατηγορία Η κουζίνα του dim/art

Στο:Η κουζίνα του dim/art, Uncategorized Tagged: Dorothy Rettlak, Harada Tomatoes, Ιαπωνία, Μότσαρτ, Μαργαρίτα Ζαχαριάδου, Ohara Shuzo, Star Drops, Stucano Closer, The sound of music and plants, Toyoka Chuo Seika

from dimart http://ift.tt/2c4Lp1Z
via IFTTT